Werk je (of ga je werken) via een uitzendbureau, detacheringsbureau of payrollconstructie, dan merk je al snel: de term op je contract is niet zomaar een label. Het bepaalt wie jouw werkgever is, welke cao geldt, hoeveel zekerheid je hebt én wat er gebeurt als je ziek wordt of ontslag krijgt. In deze blog zetten we de juridische én praktische verschillen op een rij – en helpen we je beoordelen wat in jouw situatie het meest passend is.
Drie vormen van werken via een derde partij
Uitzendbureau
Bij uitzenden heb je een arbeidsovereenkomst met het uitzendbureau, maar werk je feitelijk bij een andere organisatie (de inlener). Juridisch is dit een uitzendovereenkomst in een driehoeksrelatie: jij – uitzendbureau – inlener.
- Werkgever: het uitzendbureau.
- Cao: meestal de cao voor uitzendkrachten (ABU of NBBU) met een fasensysteem (fase A/1-2, B/3, C/4). Hoe langer je werkt, hoe meer rechten en zekerheid.
- Beloning: in principe inlenersbeloning: gelijk loon en toeslagen als collega’s bij de inlener met vergelijkbare functie, op basis van tien vaste looncomponenten.
Detacheringsbureau
Detachering lijkt op uitzenden, maar is vaak stabieler. Je hebt een contract met een detacheringsbureau en wordt voor langere periodes bij opdrachtgevers geplaatst. In de wet valt detachering meestal ook onder de regels voor terbeschikkingstelling/uitzenden, maar in de praktijk zijn de afspraken vaak anders (bijvoorbeeld geen uitzendbeding en meer vaste uren).
- Werkgever: het detacheringsbureau.
- Cao: Op detachering kan een cao van toepassing zijn. Welke cao geldt, hangt af van de werkingssfeerbepaling en van wat in de arbeidsovereenkomst is opgenomen. Dat kan bijvoorbeeld de uitzend-cao zijn, een sectorale cao, een eigen bedrijfs-cao of een specifieke cao voor detacheringsondernemingen. De toepasselijkheid moet per situatie worden beoordeeld.
Payrolling
Bij payrolling werf de werkgever jou, maar komt je arbeidsovereenkomst bij een payrollbedrijf te liggen. Sinds de Wet arbeidsmarkt in balans (WAB) geldt payrolling als aparte constructie, met eigen regels.
- Werkgever: het payrollbedrijf.
- Cao en arbeidsvoorwaarden: jij hebt recht op minimaal dezelfde arbeidsvoorwaarden én rechtspositie als werknemers in dienst van de inlener in een gelijkwaardige functie (loon, verlof, pensioen, scholing, etc.).
- Beloning: gelijkwaardig aan de collega’s die rechtstreeks bij de inlener in dienst zijn.
Verschil tussen detacheringsbureau en uitzendbureau
Samengevat zit het belangrijkste praktische verschil hier:
Duur en zekerheid van je contract
- Uitzendbureau: vaak start in fase A/1-2 met korte contracten en eventueel een uitzendbeding; in latere fasen meer zekerheid.
- Detacheringsbureau: veel vaker een contract voor (minimaal) de duur van een opdracht, soms direct voor (on)bepaalde tijd, zonder uitzendbeding.
Cao en salarisopbouw
- Uitzendbureau: valt doorgaans onder de uitzend-cao met inlenersbeloning; jouw loon volgt in principe de cao/arbeidsvoorwaarden van de inlener.
- Detacheringsbureau: eigen salarisgebouw, eigen cao of bedrijfsregeling (nu vaak nog gekoppeld aan uitzendregels, maar dat gaat verschuiven door de nieuwe detacherings-cao).
Relatie met de inlener
- Uitzendkracht: nadruk op flexibiliteit; projecten kunnen korter duren, afwisseling is groter.
- Gedetacheerde: vaak langere projecten, meer betrokken bij inhoud en ontwikkeling, soms ook afspraken over opleiding of specialisatie via het detacheringsbureau.
Ziekte, ontslag en scholing: wat betekent de constructie voor jou?
Bij ziekte
- Uitzenden: Werk je onder de uitzend-cao (ABU/NBBU), dan heb je bij ziekte recht op loondoorbetaling volgens die cao, ook als je contract een uitzendbeding bevat. Sinds 1 juli 2023 mag het uitzendbeding namelijk niet meer worden gebruikt om de overeenkomst direct bij ziekte te beëindigen; het contract loopt door tot de afgesproken einddatum en er geldt een (beperkte) loondoorbetalingsplicht.
- Detachering: Bij detachering geldt in de regel de normale loondoorbetalingsplicht bij ziekte van (meestal) maximaal twee jaar, volgens de toepasselijke cao/regeling. In veel detacheringscontracten heb je een vast overeengekomen arbeidsomvang, waardoor je inkomenszekerheid bij ziekte vaak groter is dan in de eerste fase bij uitzenden.
- Payrolling: Payrollwerknemers hebben bij ziekte recht op dezelfde rechtspositie als werknemers van de inlener. Dat betekent in de praktijk dat de loondoorbetaling en re-integratieverplichtingen moeten aansluiten bij wat er in de cao of arbeidsvoorwaarden van de inlener is geregeld.
Bij ontslag
- Uitzenden: In de eerste fase kan de arbeidsovereenkomst – met name wanneer een uitzendbeding geldt – relatief eenvoudig eindigen bij het wegvallen van de opdracht. Naarmate het uitzendbeding niet (meer) van toepassing is of je in een latere fase van het fasensysteem zit, neemt je ontslagbescherming toe. Je bouwt wel recht op transitievergoeding op vanaf de eerste dag, net als elke andere werknemer.
- Detachering: Ontslag verloopt in principe volgens de normale ontslagregels (redelijke grond, ontslagroute UWV/kantonrechter of vaststellingsovereenkomst). De detacheerder kan jou niet zomaar laten “wegvallen” omdat een opdracht stopt; er is een doorbetalingsplicht, tenzij er een rechtsgeldige ontslaggrond is of je contract voor bepaalde tijd afloopt.
- Payrolling: Ook hier gelden de gebruikelijke ontslagregels; flexibele uitzonderingen uit de uitzend-cao gelden níet voor payrollovereenkomsten. Dat is nu juist het verschil dat met de WAB is ingevoerd.
Scholing en ontwikkeling
- Algemeen: Werkgevers hebben een scholingsplicht: zij moeten je in staat stellen scholing te volgen die nodig is voor het werk of behoud van je functie. Dat geldt ook voor uitzend-, detacherings- en payrollwerkgevers.
- Uitzenden: In de uitzend-cao zijn afspraken opgenomen over scholing en inzetbaarheid, maar in de praktijk ligt de nadruk vaak op snelle plaatsing. Hoeveel je daadwerkelijk kunt ontwikkelen verschilt sterk per bureau en opdracht.
- Detachering: Detacheringsbureaus profileren zich vaak juist op ontwikkeling, opleidingen en specialisatie, zeker in sectoren als IT, techniek en finance. De detacherings-cao speelt specifiek in op loopbaanontwikkeling en gelijkwaardige arbeidsvoorwaarden.
- Payrolling: Omdat jouw arbeidsvoorwaarden moeten aansluiten bij die van de inlener, hoort ook je recht op scholing in principe gelijkwaardig te zijn aan de collega’s die direct bij de inlener in dienst zijn.
Wanneer is detachering gunstiger dan uitzenden (en andersom)?
Detachering kan gunstiger zijn als:
- je waarde hecht aan meer contractzekerheid, bijvoorbeeld een contract voor (on)bepaalde tijd bij het detacheringsbureau;
- je langere tijd aan inhoudelijke projecten wilt werken, vaak binnen een bepaald vakgebied;
- je het belangrijk vindt dat je werkgever expliciet investeert in opleiding en ontwikkeling;
- je een hypotheek of lening wilt aanvragen en baat hebt bij een stabieler contract en inkomen.
Uitzenden kan gunstiger zijn als:
- je juist maximale flexibiliteit wilt (bijvoorbeeld als je nog studeert, wilt oriënteren of tijdelijk werk zoekt);
- je snel aan de slag wilt en het prima vindt om kortere klussen te doen;
- je in een sector werkt waar uitzenden de standaard instroomroute is, en je via het uitzendbureau uiteindelijk doorstroomt naar een vast contract bij de inlener;
- je tijdelijk wilt kijken of een baan of sector bij je past.
Payrolling kan gunstiger zijn als:
- je al bij een werkgever werkt, maar die de loonadministratie en werkgeversrisico’s wil uitbesteden;
- je gelijke arbeidsvoorwaarden wilt houden als collega’s in vaste dienst bij de inlener, ondanks dat je formeel ergens anders in dienst bent;
- je constructies wilt vermijden waarbij je minder goede voorwaarden hebt dan de “eigen” medewerkers.
De Unie aan jouw zijde
Twijfel je over een aanbod via een uitzendbureau, detacheringsbureau of payrollbedrijf? Of wil je weten wat een overstap betekent voor je loon, pensioen of uitkering bij ziekte of werkloosheid? De juristen en arbeidsvoorwaardenspecialisten van De Unie kijken het graag met je mee.
Ook als je wilt snappen wat een andere constructie doet met je bruto- en nettoloon, verwijzen we je naar onze uitleg over het verschil tussen bruto en netto salaris.
Neem bij vragen gerust contact op met ons Service Center (maandag t/m vrijdag, 8.30–17.00 uur).
